Người dân đến giao dịch tại Sở Tư pháp. (ảnh: Đình Hòa)

Ngày 15/4/2010 Chủ tịch UBND tỉnh ban hành Quyết định 837/QĐ –UBND, về việc thực thi phương án đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC) trên địa bàn tỉnh. Trên cơ sở rà soát của các sở ngành và địa phương, 240 TTHC sẽ được đơn giản hóa, thời gian hoàn thành trước ngày 30/6 này.

Chỉ còn chưa đầy nửa tháng, những TTHC nằm trong kế hoạch đơn giản hóa được tỉnh ra “tối hậu thư” buộc phải kết thúc, để áp dụng rộng rãi trong toàn tỉnh. Đây là một phần của việc thực hiện Đề án 30 của Chính phủ mà tỉnh triển khai giai đoạn 2. Khỏi phải nói nhiều, bàn nhiều khi công bố các TTHC bị cắt giảm, bộ ngành nào cũng đều đưa ra con số khá ấn tượng: mỗi năm tiết kiệm hàng ngàn tỷ đồng cho người dân, tổ chức. Có điều tại sao ta chậm cắt bỏ các TTHC ấy? Hỏi là phải trả lời, vì lợi ích đem lại cho cơ quan quản lý, nhất là cán bộ thực thi nhiệm vụ không hề nhỏ. Chỉ đến khi Chính phủ “ ra lệnh” mỗi bộ, ngành, UBND các tỉnh phải cắt giảm 30% TTHC, cũng là lúc “tấm bùa” hộ mệnh của nhiều cơ quan công quyền bị gỡ bỏ. Đất nước ngày một phát triển, hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng, không thể chấp nhận kiểu hồ sơ bị “ngâm” dài dài, hoặc gõ cửa sau. Người dân và tổ chức trong nước khó có thể chấp nhận điều này, với các nhà đầu tư quốc tế thì đây là rào cản đối với họ. Nhìn nhận được vấn đề Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành thực hiện khá kiên quyết việc cắt giảm TTHC không hợp lý, hợp pháp. Đến nay, Đề án 30 được đánh giá khá thành công, tạo bước đột phá trong cải cách hành chính công; là tiền đề cho các nơi chuẩn bị bước vào thực hiện giai đoạn 3.

Riêng với tỉnh ta, trong 240 TTHC được “điểm mặt” đơn giản hóa, hiện được các sở, ngành, đơn vị thực hiện khá ráo riết. Đứng đầu các sở về đơn giản hóa là ngành xây dựng với 20 TTHC. Trước đây ai cũng nghĩ lĩnh vực xây dựng khá nhiêu khê với nhiều thủ tục mà người dân và tổ chức ít được biết. Đó là chuyện của quá khứ, hiện nay theo đánh giá của người dân, cùng với ngành đầu tư, lĩnh vực xây dựng có sự chuyển biến khá nhanh. Trong 20 TTHC của ngành được đơn giản hóa, nhiều khâu được đơn giản rất thuận tiện cho tổ chức và cá nhân. Từ việc cấp phép xây dựng cho các công trình thuộc dự án đã có thiết kế cơ sở được thẩm định, đến việc cấp mới giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở (cho tổ chức), cấp giấy phép xây dựng tạm, gia hạn giấy phép xây dựng. Với chủ trương tạo quy trình thống nhất, giảm thiểu chi phí cho tổ chức, cá nhân, giảm bớt các yêu cầu bất hợp lý… để người dân đỡ tốn chi phí, thời gian đi lại. Những điểm bất cập của bộ hoặc của tỉnh đã được ngành kiến nghị sửa đổi cho phù hợp với điều kiện hiện nay. Đơn cử như trong việc cấp giấy phép xây dựng tạm, nội dung đơn giản hóa đến mức tối đa. Lúc trước ngoài chuyện nộp đầy đủ hồ sơ, quy trình giải quyết được thực hiện qua nhiều khâu, cơ quan thụ lý. Nay với phương án sửa đổi, bổ sung mới, việc thực hiện cơ chế một cửa liên thông giữa Sở Kế hoạch và Đầu tư với các cơ quan quản lý công trình xây dựng chuyên ngành, giữa Sở Xây dựng với Phòng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy, Sở Tài nguyên và Môi trường; số lượng hồ sơ quy định nộp chỉ một bộ. Căn cứ để kiến nghị thực thi ngành xây dựng đề nghị sửa đổi, bổ sung Quyết định 45 ngày 15/8/2007 của UBND tỉnh về trình tự, thủ tục và thời hạn cấp phép xây dựng trên địa bàn Bình Thuận theo đúng quy định của Nghị định 92/CP và Thông tư 03/2009 của Bộ Xây dựng. Ông Trần Văn Bình, chủ đầu tư một công trình xây dựng trên địa bàn Phan Thiết phấn khởi: “Nếu căn cứ vào việc đơn giản hóa TTHC ngành xây dựng đề ra, đã tạo thuận lợi cho chúng tôi rất nhiều, nhất là thời gian và chi phí. Anh cứ tưởng tượng, trước đây phải ôm hồ sơ đến hết các cơ quan liên quan có thẩm quyền, chúng tôi ra về và chờ đợi. Chưa được cấp phép thì công trình nằm đó chờ, làm mất thời gian cho bên thi công. Vẫn biết luật có quy định thời gian, nhưng hỏi không khéo sẽ phiền lòng cán bộ giải quyết”.

Ở xã, phường cũng có những chuyện khá nực cười như: xác nhận đơn đề nghị đi thăm viếng mộ liệt sỹ. Căn cứ Thông tư liên tịch giữa Bộ LĐTB &XH và Bộ Tài chính hướng dẫn thủ tục và mức hỗ trợ thân nhân liệt sỹ đi thăm mộ và di chuyển hài cốt liệt sỹ quy định: Căn cứ vào giấy báo tin mộ của Sở LĐTB &XH hoặc giấy xác nhận mộ của cơ quan quản lý nghĩa trang nơi an táng mộ liệt sỹ và đề nghị đi thăm viếng mộ của thân nhân liệt sỹ. Như vậy thì có cần thiết sự xác nhận của cấp xã hay không, khi giấy báo được chuyển đến Phòng Nội vụ - LĐTBXH nơi thân nhân liệt sỹ đang cư trú. Chính vì vậy mà qua rà soát, TTHC này được kiến nghị không nên đưa vào, hơn nữa Thông tư liên tịch giữa hai bộ cũng không quy định cụ thể thủ tục này. Hoặc việc xác nhận đơn xin cấp giấy CNQSDĐ tại phường cũng đã lạc hậu, vì Nghị định 88/2009/CP về cấp giấy CNQSDĐ, QSHNƠ và tài sản khác gắn liền với đất có hiệu lực từ 10/12/2009, thay thế việc cấp giấy CNQSDĐ và QSHNƠ. Do đó việc xác nhận đơn xin cấp giấy CNQSDĐ tại phường là không cần thiết.

Tuy nhiên để người dân và tổ chức biết những TTHC được đơn giản hóa đến mức nào, thì các cơ quan, đơn vị chức năng cần công khai chi tiết tại trụ sở làm việc hoặc trên các phương tiện thông tin đại chúng.